У памяць пра «сясцёр» Хатыні

Общество

22 сакавіка споўнілася 75 гадоў трагедыі ў Хатыні. Гэта сумная дата стала нагодай для шэрага мерапрыемстваў, якія прайшлі ў нашай краіне. Адбыліся яны і ў школах Пастаўшчыны. На адным, у СШ №4 — інфармацыйнай гадзіне «Сёстры Хатыні» для навучэнцаў 7 класаў, — пабывала аўтар гэтых радкоў.

Пачалася гадзіна з успаміну пра апошні дзень Хатыні. У сакавіку 1943 года фашысцкія карнікі, помсцячы за забітых партызанамі нямецкіх афіцэраў, спалілі яе разам са 149 жыхарамі, сярод якіх было 75 дзяцей. Выратавацца ўдалося толькі пецярым непаўналетнім і 56-гадоваму вясковаму кавалю Іосіфу Камінскаму. Ён з расстраляным фашыстамі сынам на руках стаў прататыпам велічнай скульптуры, устаноўленай у цэнтры мемарыяльнага комплексу, які быў адкрыты на месцы вёскі ў 1969 годзе. Пра гэта і дэталі той жудаснай трагедыі школьнікам расказалі настаўніца гісторыі Тамара Аркадзьеўна Храпавіцкая, а таксама навучэнцы Карына Гваздзеўская, Дарына Дашкевіч, Валодзя Зігунёў, Кірыл Гембіцкі, Данііл Дамашэўскі і Віка Курцэвіч. Агульную карціну дапоўнілі кароткае відэа з элементамі дакументальнай хронікі і верш, прысвечаны ахвярам Хатыні, які прачытала Юля Шылько.

Хатынь — не адзіная беларуская вёска, знішчаная нацыстамі разам з жыхарамі. Усяго на тэрыторыі нашай рэспублікі было спалена і так і не адноўлена 186 населеных пунктаў. У іх ліку вёска Дальва, размешчаная ў тым жа Лагойскім раёне, за 20 кіламетраў ад Хатыні, якую называюць яе малодшай сястрой. Там у чэрвені 1944-га, усяго за два тыдні да вызвалення Беларусі, загінулі 44 мірныя жыхары, з іх — 29 дзяцей. Што сёння ўяўляе сабой Дальва, школьнікі ўбачылі з відэароліка.

Але найбольш ад карных аперацый фашыстаў пацярпела насельніцтва Віцебскай вобласці, якая да гэтага часу застаецца самай маланаселенай у Беларусі, канстатавала Т. А. Храпавіцкая. У пацвярджэнне сваіх слоў Тамара Аркадзьеўна прадэманстравала спецыяльна прынесеную карту з абазначанымі языкамі полымя паселішчамі, ад якіх засталіся толькі назвы. Адно з іх знаходзіцца ў нашым раёне. Гэта вёска Альцы, спаленая гітлераўцамі 19 студзеня 1943 года. У той дзень абарваліся жыцці 72 чалавек, сярод якіх было 18 дзяцей. Падрабязней пра тыя падзеі расказала 8-класніца Маргарыта Нікіфаровіч.

Самай жа масавай гібеллю ў агні мірнага насельніцтва з’яўляецца трагедыя ў Росіцы Верхнядзвінскага раёна, дзе зімой 1943 года былі спалены жывымі 1528 чалавек — жыхароў гэтай і суседніх вёсак, якіх абвінавацілі ў сувязі з партызанамі. Зверства там працягвалася некалькі дзён. Адметна, што сярод загінулых два каталіцкія святары, якіх фашысты адпусцілі на волю, але яны вырашылі прыняць пакутніцкую смерць разам са сваімі прыхаджанамі. Пра падзеі ў Росіцы зняты дакументальны фільм з успамінамі сведкаў той крывавай расправы, які змаглі пагля­дзець школьнікі. А гістарычны экскурс для іх зрабіла памочніца вядучай — Маргарыта.

— З усіх рэспублік былога Савецкага Саюза самыя большыя страты ў Вялікай Айчыннай вайне панесла наша Беларусь. Тут загінуў кожны трэці жыхар. Нездарма да гэтага часу колькасць насельніцтва краіны так і не дасягнула даваеннага ўзроўню, хоць прайшло ўжо амаль 80 гадоў. Мы па­вінны не забываць пра зверствы фашызму, каб такое не паўтарылася зноў, і ганарыцца нашым народам, які змог выстаяць у барацьбе з ворагам, адбудаваць разбураную вайной Беларусь, — зазначыла напрыканцы мерапрыемства педагог.

Завяршылася інфармацыйная гадзіна хвілінай маўчання. Пад стук метранома школьнікі ўшанавалі памяць усіх бязвінных ахвяр той страшнай вайны.

Алена ШАПАВАЛАВА



Добавить комментарий

Ваш адрес email не будет опубликован. Обязательные поля помечены *

Этот сайт использует Akismet для борьбы со спамом. Узнайте как обрабатываются ваши данные комментариев.