Зинаида Миронова бережно хранит фотографии и вещи брата — полковника Владимира Чернявского

История

Каб жыла памяць пра брата…

1 ліпеня гэтага года споўніцца 60 гадоў з дня фарміравання 32-й ракетнай Херсонскай Чырванасцяжнай дывізіі імені Маршала Савецкага Саюза Д. Ф. Усцінава. На працягу больш чым трох дзясяткаў гадоў цэнтрам яе дыслакацыі быў наш райцэнтр.

Да знакавага юбілею пас­таўскія ветэраны-ракетчыкі рыхтуюцца ўжо сёння: прадумваюць праграму ўрачыстасці, вядуць перапіску з былымі саслужыўцамі, многія з якіх жывуць у Расіі і іншых краінах былога Саюза. Аднак часам весткі прыхо­дзяць адтуль, адкуль іх зусім не чакаеш

Зінаіда Міронава ў Паставах жыве з 1964 года. Спачатку працавала ва ўпраўленні сельскай гаспадаркі райвыканкама, у гарсавеце. 25 гадоў узначальвала паліўны аддзел гарвыканкама, на гэтай адказнай пасадзе праявіла сябе як надзейны, адказны, мудры кіраўнік.

Зінаіду Уладзіміраўну з Нарачы ў Паставы пераманіў родны брат Уладзімір Чарняўскі, які быў прызваны сюды на службу напярэдадні стварэння 32-й ракетнай дывізіі. На працягу чатырох гадоў, з 1960-га па 1964-ты, ён з’яўляўся ў ёй сакратаром камсамольскай арганізацыі. Будучы ўраджэнцам нарачанскага краю, моцна палюбіў Паставы і пераканаў сястру, што тут будзе «цікавей і весялей».

Самога ж Уладзіміра Чарняўскага хутка перавялі на службу за тысячы кіламетраў ад райцэнтра — у Даурыю, што ў Забайкаллі. Чарговымі «прыпынкамі» сталі Гомельшчына, Новасібірск, Мінск…

— Мой брат скончыў спачатку Ленінградскае артылерыйскае вучылішча, а пасля — ваенна-палітычную акадэмію ў Маскве, — расказвала Зінаіда Міронава. — Абараніў дысертацыю, стаў дацэнтам, кандыдатам фі­ласофскіх навук. Службу заканчваў у званні палкоўніка. Пасля выхаду на пенсію паехаў жыць у Мядзел — даглядаў маму. Яго аддушынай заўжды былі дзеці, якіх любіў і якімі ганарыўся. Дачка таксама дасягнула поспехаў у навуцы: стала кандыдатам фізіка-матэматычных навук. Добрая адукацыя і ў сына. Валодзі не стала ў 2013-м, памёр ва ўзросце 77-мі гадоў… Пякельны боль ад расстання жыве ў ва мне і сёння. Я яго часта ўспамінаю і пры гэтым ніколі не магу стрымаць слёз.

У Зінаіды Уладзіміраўны захавалася нямала фатаграфій і рэчаў, звязаных з жыццём брата. Некаторыя з іх жанчына перадала ў музей 5-га ваеннага гарадка, які паўгода назад адкрыўся на базе СШ №4.

— Неяк пасля смерці Валодзі перабірала яго асабістыя рэчы і знайшла сярод іх газету «Комсомольская правда» за 9 мая 1945 года, — працягвала аповед. — Хіба часта сёння такія экзэмпляры ў рукі трапляюцца? Вырашыла, што гэтаму знакаваму нумару месца якраз у музеі. Перадала туды і братаў наручны гадзіннік, падораны яму на адным з ваенных парадаў першым намеснікам міністра абароны СССР Канстанцінам Качатковым. Дома ў мяне ляжала і Валодзіна кандыдацкая дысертацыя, яе таксама аддала ў распараджэнне музея.

Яго кіраўнік Наталія Федаровіч такім знаёмствам шчыра радая. Яна даўно вя­дзе вялікую работу над сацыяльным праектам «Ствараем гісторыю разам». На яго сайце настаўніца перыядычна публікуе артыкулы, аб’яднаныя тэмай «Людзі і лёсы». Усе яны прысвечаны тым, чый жыццёвы шлях звязаны з 32-й ракетнай дывізіяй.

— Спачатку напісала пра маму, якая адслужыла там 24 гады, — расказвала Наталія Федаровіч. — Затым зацікавілася лёсамі нашых пастаўскіх ветэранаў. Праз інтэрнэт на сувязь пачалі выходзіць дзеці былых вайскоўцаў, якіх, на жаль, ужо няма ў жывых. Так па крупінках і збіраецца матэрыял. Я вельмі ўдзячная Зінаідзе Міронавай за тое, што яна праз многія гады звязалася з намі, расказала пра Уладзіміра Чарняўскага. Ён быў адным з першых вайскоўцаў, якія заступілі на службу ў толькі што створаную ракетную дывізію. Яго прафесійны шлях узорны і шмат у чым паказальны. Уладзімір Уладзіміравіч варты таго, каб яго імя ў сценах музея гучала пастаянна.

За гады існавання ракетнай дывізіі Паставы сталі дарагім сэрцу горадам для тысяч афіцэраў і салдат. Многія і сёння берагуць памяць пра гады, праведзеныя тут. І гаворка не толькі пра ўспаміны.

— Не так даўно мне пашчасціла пагаварыць па тэлефоне яшчэ з адным ветэранам — Генадзіем Жуком, — гаварыла Наталія Вітальеўна. — Ён жыве ў Віцебску, яму 83 гады. З часоў воінскай службы ў яго захавалася 16 фотаальбомаў, некаторыя з іх прысвечаны менавіта Паставам. Пра наш райцэнтр Генадзій Вітальевіч памятае вельмі многае (дарэчы, тут вучыліся дзве яго дачкі), і я мару ў самы хуткі час з ім сустрэцца. Хоць і прайшло шмат гадоў з моманту расфарміравання дывізіі, далёка не ўсе яе найцікавейшыя старонкі даступныя шырокай аўдыторыі. І пакуль з намі сведкі тых падзей, трэба сітуацыю выпраўляць.

Іна Сняжкова
Фота з архіва Зінаіды Міронавай и музея СШ №4



Tagged

Добавить комментарий

Ваш адрес email не будет опубликован. Обязательные поля помечены *

Этот сайт использует Akismet для борьбы со спамом. Узнайте как обрабатываются ваши данные комментариев.